Oezbekistan beschikt over een landelijk systeem van camera’s langs de weg die voortdurend de kentekenplaten van voertuigen en het gedrag van bestuurders scannen, waarbij potentiële verkeersovertredingen worden gevolgd, zoals te hard rijden, door rood rijden en bestuurders die geen veiligheidsgordel dragen. Dit surveillancenetwerk, bestaande uit ongeveer honderd camera’s met hoge resolutie, verzamelt gegevens over miljoenen burgers, wat aanleiding geeft tot ernstige bezorgdheid over de privacy en de veiligheid.
Hoe het systeem werkt:
Het systeem, beheerd door het Oezbeekse ministerie van Binnenlandse Zaken, registreert voertuigbewegingen in realtime. De verzamelde gegevens omvatten kentekennummers, voertuiglocaties en videobeelden van bestuurders en passagiers. Het blootgestelde systeem onthult de exacte locaties van camera’s – geclusterd in grote steden als Tasjkent, Jizzakh, Qarshi en Namangan, maar ook ingezet in plattelandsgebieden, inclusief betwiste grensregio’s met Tadzjikistan.
Beveiligingsonderzoeker Anurag Sen ontdekte dat het systeem online stond zonder enige wachtwoordbeveiliging, waardoor openbare toegang tot de database werd verleend. Het systeem is in september 2024 opgezet en de actieve monitoring begint medio 2025. Deze tekortkoming biedt een ongekend inzicht in de manier waarop nationale surveillancesystemen werken en de kwetsbaarheden die deze met zich meebrengen.
De technologie erachter:
Het systeem is gebouwd door Maxvision, een Chinees bedrijf dat gespecialiseerd is in bewakingstechnologieën, en bevat camera’s van het in Singapore gevestigde Holowits. Maxvision brengt zijn producten op de markt omdat ze in staat zijn ‘volledige illegale processen’ in realtime te identificeren en vast te leggen, inclusief ‘het doorgeven van informatie’ over voertuigen. Het bedrijf exporteert bewakingsapparatuur wereldwijd, onder meer naar Burkina Faso, Koeweit, Oman, Mexico, Saoedi-Arabië en Oezbekistan.
De blootgestelde database bevat miljoenen foto’s en video-opnamen, toegankelijk via een webgebaseerd dashboard. Het systeem legt beelden vast in 4K-resolutie, zodat operators overtredingen en omringende voertuigen kunnen bekijken.
Bredere implicaties:
De blootstelling van Oezbekistan is geen geïsoleerd incident. Soortgelijke kwetsbaarheden zijn gemeld in de Verenigde Staten, waar Flock, een grote aanbieder van kentekenplaatlezers, tientallen van zijn camera’s online openbaar toegankelijk heeft gemaakt. In 2019 waren ruim honderd kentekenlezers doorzoekbaar op internet, waarvan sommige jarenlang onbeveiligd bleven ondanks waarschuwingen van onderzoekers.
Dit benadrukt een bredere trend: massabewakingssystemen zijn vaak slecht beveiligd, wat aanzienlijke risico’s met zich meebrengt voor de privacy en datalekken. Het gebrek aan elementaire beveiligingsmaatregelen, zoals wachtwoordbeveiliging, maakt miljoenen individuen kwetsbaar voor tracking en mogelijk misbruik van hun gegevens.
Het Oezbeekse systeem blijft op het moment van schrijven publiekelijk bekend, zonder reactie van overheidsfunctionarissen, ondanks herhaalde vragen van de media. Dit onvermogen om de kwetsbaarheid aan te pakken roept vragen op over de prioriteitstelling van veiligheid en privacy in nationale surveillanceprogramma’s.
